Mal İhracatı Destekleri

5973 Sayılı Karar Kapsamında Ticaret Bakanlığı İhracat Destekleri

Ticaret Bakanlığı, yurtiçinde üretim yapan ve mal ihracatçısı statüsünde bulunan firmaların uluslararası pazarlara erişimini hızlandırmak, ihracatın niteliğini artırmak ve sürdürülebilir küresel rekabet gücü kazandırmak amacıyla çok boyutlu destek mekanizmaları sunmaktadır. Bu destekler yalnızca satış odaklı değil; sertifikasyon, marka, pazar bilgisi, kurumsal kapasite ve küresel entegrasyon ekseninde bütüncül bir ihracat ekosistemi oluşturmayı hedeflemektedir.

 

Ticaret Bakanlık 2026 yılı hedef ülkeleri: Almanya, Amerika Birleşik Devletleri, Avustralya, Azerbaycan, Bahreyn, Bangladeş, Birleşik Arap Emirlikleri, Birleşik Krallık, Bosna Hersek, Brezilya, Cezayir, Çekya, Çin Halk Cumhuriyeti, Endonezya, Etiyopya, Fas, Fildişi Sahili, Filipinler, Filistin, Fransa, Gana, Güney Afrika Cumhuriyeti, Güney Kore, Hindistan, Irak, İspanya, İtalya, Japonya, Kamboçya, Kanada, Katar, Kenya, Kolombiya, Kuveyt, Libya, Macaristan, Makedonya, Malezya, Meksika, Mısır, Nijerya, Özbekistan, Pakistan, Peru, Portekiz, Romanya, Rusya Federasyonu, Senegal, Sırbistan, Slovakya, Suriye, Suudi Arabistan, Şili, Tanzanya, Tayland, Tunus, Umman, Ürdün, Venezuela ve Vietnam

 

Pazara Giriş Belgesi Desteği

Bu destek, firmaların hedef pazarlarda teknik, hukuki ve sektörel mevzuata uyum sağlamasını amaçlar. İhracat yapılacak ülke veya müşteri tarafından talep edilen; sertifikalar, uygunluk belgeleri, kalite dokümanları, akreditasyonlar ve zorunlu test/analiz raporları bu kapsamda değerlendirilir.

 

ÖNEMLİ NOT-1: Belgelendirme ve sertifikalandırma kapsamında Bakanlık tarafından yayınlanan ''destek kapsamındaki pazara giriş belgeleri'' içeriğindeki belge/sertifikalar için yenilemeler söz konusu olduğunda da firmanın ihracatının olması durumunda desteklenmesi uygun bulunmaktadır. 

 

 ÖNEMLİ NOT-2: Test analiz giderleri kapsamında destekten yararlanabilmek için ilgili teste konu ürünün, test zorunluluğunun yurtdışı müşteriniz talebi ile gerçekleştirildiğini açıkça ortaya koyulması gerekir. Bunun için yurtdışı müşteri talebi/teknik şartname/ihale dokümanı/sipariş emri gibi dokümanlar kullanılabilir.

 

Yurt Dışı Marka Tescil Desteği

Bu destek, ihracatçı firmaların markalarını hedef pazarlarda hukuki koruma altına almasını teşvik eder. Yurt içinde tescili bulunan markaların, yurt dışında tescil edilmesi veya mevcut tescillerinin korunmasına yönelik giderler desteklenir.


Marka tescili; yalnızca isim koruması değil, uzun vadeli pazarda kalıcılık, distribütörlük güveni ve taklit riskinin azaltılması açısından kritik önemdedir. Bu destek, firmaların global pazarlarda kurumsal marka kimliğiyle yer almasını sağlar.

Destek oranı: %50

Hedef ülke destek oranı: %70

 

Yurt Dışı Fuar Katılım Desteği

Yurt dışı fuarlar, ihracatçılar için müşteri bulma, rakip analizi, ürün konumlandırma ve marka görünürlüğü açısından en etkili araçlardan biridir.

 

Bakanlık tarafından belirlenen nitelikli fuar listesi kapsamında; stand metrekare alanı üzerinden destek sağlanarak firmaların uluslararası vitrinlere erişimi kolaylaştırılır. Destek mekanizması; Her ölçekte şirketi destek kapsamına alırken; şirket ölçeğine göre farklılaşarak özellikle mikro ölçekli firmaların global fuarlara düzenli katılımını daha yüksek oranlarda teşvik etmeyi amaçlar.

 

Destek tutarının üst limitten sağlanabilmesi adına nakliye, stand kurulum ve ulaşım bedelleri de dikkate alınır.

 

Yurt İçi Fuar Desteği

Türkiye’de düzenlenen ve uluslararası nitelik taşıyan fuarlarda firmaların ihracat bağlantıları kurmasını amaçlanmaktadır.

 

Yurt içi fuarlar; yabancı alıcılarla ilk temas, ürün lansmanı ve ön ihracat görüşmeleri açısından kritik rol oynar. Aynı fuara sınırlı sayıda destek verilmesi, firmaların fuar stratejisini bilinçli ve seçici şekilde oluşturmasını teşvik eder.

 

Reklam, Tanıtım ve Pazarlama Desteği

Reklam, Tanıtım ve Pazarlama Desteği; ihracatçı firmaların hedef pazarlarda marka bilinirliği oluşturmasını, ürün ve hizmetlerini doğru kanallarla konumlandırmasını ve satışa dönüşen pazarlama faaliyetleri yürütmesini amaçlayan temel destek mekanizmalarından biridir.

 

Bu destek; yalnızca reklam harcaması karşılayan bir yapı değil, firmaların uluslararası pazarlarda sürdürülebilir marka değeri oluşturmasını hedefleyen stratejik bir araçtır.

 

Destek kapsamında değerlendirilen reklam, tanıtım ve pazarlama faaliyetleri:

  • Dijital reklam ve pazarlama çalışmaları (arama motoru, sosyal medya, sektör portalları vb.)
  • Basılı ve dijital mecralarda yürütülen kurumsal tanıtım faaliyetleri
  • Hedef pazara özel hazırlanan tanıtım materyalleri (katalog, broşür, video, web sitesi lokalizasyonu vb.)
  • Uluslararası pazarlara yönelik marka iletişimi ve konumlandırma çalışmaları
  • Ürün ve marka bilinirliğini artırmaya yönelik kampanya ve lansman faaliyetleri
     

Temel Kriterler:

  • Firmaların yurt içi marka tesciline sahip olması esastır.
  • Tanıtım faaliyetinin gerçekleştirildiği ülkede yurt dışı marka tesciline başvurulmuş olması zorunludur.
  • Tanıtım faaliyetleri; hedef pazarla uyumlu, ölçülebilir ve ticari sonuç üretmeye yönelik olmalıdır.
     

Destek oranı: %50

Hedef ülke destek oranı: %70

 

Birim Kira Desteği

Birim Kira Desteği, ihracatçı firmaların hedef pazarlarda fiziksel olarak varlık göstermesini, pazara yakınlaşmasını ve müşteriye temas eden operasyonel yapılar kurmasını teşvik eder.

 

Bu destek, ihracatın bir adım ötesine geçerek firmaların yerel pazarlarda kalıcı oyuncu haline gelmesini amaçlar.

 

Desteklenen Birim Türleri

Yurt dışında üretim faaliyeti gerçekleştirmek şartıyla açılan ve ticari faaliyete hizmet eden aşağıdaki birimler için kira desteği verilir.

  • Ofis
  • Mağaza
  • Showroom
  • Depo
  • Reyon
  • Satış veya tanıtım amaçlı benzeri birimler
     

Destek oranı: %50

Hedef ülke destek oranı: %70

 

Yurt Dışı Pazar Araştırması Desteği (EK-A3 & KİP Entegrasyonu)

5973 sayılı Karar kapsamında yürütülen Yurt Dışı Pazar Araştırması Desteği, ihracatçı firmaların hedef pazarlarda müşteri, dağıtımcı ve iş birliği fırsatlarını yerinde analiz etmelerini amaçlayan temel destek mekanizmalarından biridir.

 

Önceki yıllarda destekten yararlanabilmek için İhracat Planı hazırlanması zorunlu iken, bu uygulama 26.11.2025 tarihi itibarıyla sona ermiştir. 01.01.2026 itibari ile İhracat Planı Yerine EK-A3 + Kolay İhracat Platformu (KİP) önerileri esas alınacaktır. EK-A3 formu, Ticaret Bakanlığı tarafından onaylandıktan sonra; EK-A3’te yer alan hedef pazarlara yönelik gerçekleştirilen yurt dışı pazar araştırması faaliyet giderleri (ekonomi sınıfı ulaşım + oda kahvaltı konaklama) %50 oranında destek kapsamına alınır.

 

Kritik nokta: EK-A3 formu bir defaya mahsus olmak üzere revize edilebilir. Bu nedenle KİP tarafından önerilen ülkelerin tamamı dikkate alınarak formun ilk aşamada stratejik ve kapsayıcı biçimde doldurulması büyük önem taşır.

 

Ülke Bazlı Sınırlama: Aynı ülkeye yönelik en fazla bir adet yurt dışı pazar araştırması faaliyeti desteklenir. Bu kural, firmaların destekleri çok sayıda ülkeye yayarak pazarlama riskini dağıtmasını ve daha geniş ihracat vizyonu geliştirmesini amaçlar.

 

Destek oranı: %50

Hedef ülke destek oranı: %70

5973 Sayılı Karar Kapsamında Proje Bazlı Destek Programları

Yeşil Mutabakata Uyum Projesi Desteği (RESPONSIBLE Programı)

Responsible Programı, Avrupa Birliği Yeşil Mutabakatı başta olmak üzere küresel sürdürülebilirlik politikalarına uyum sürecinde, ihracatçı firmaların çevresel, sosyal ve yönetişim (ESG) temelli dönüşümünü hızlandırmayı amaçlayan stratejik bir destek mekanizmasıdır.

 

Bu destek kapsamında firmaların;

  • Karbon ayak izi hesaplama ve azaltım planları,
  • Enerji verimliliği ve kaynak kullanım optimizasyonu,
  • Atık yönetimi, döngüsel ekonomi ve eko-tasarım uygulamaları,
  • Sürdürülebilir tedarik zinciri ve izlenebilirlik sistemleri,
  • AB mevzuatı (CBAM, sürdürülebilir ürün politikaları, çevresel beyanlar vb.) uyum çalışmaları,
  • Kurumsal sürdürülebilirlik raporlaması ve yeşil dönüşüm yol haritaları

gibi alanlarda gerçekleştirecekleri projeler desteklenmektedir.

 

Programın temel amacı, firmaların yalnızca mevzuata uyum sağlaması değil; yeşil dönüşümü rekabet avantajına dönüştürmesi, sürdürülebilir üretim kabiliyetlerini belgelendirerek AB ve gelişmiş pazarlarda tercih edilen tedarikçi konumuna yükselmesidir.

 

Responsible Programı; özellikle karbon sınır düzenlemesi (CBAM), çevresel etiketleme ve sürdürülebilirlik kriterlerinin hızla zorunlu hale geldiği sektörlerde faaliyet gösteren ihracatçılar için, ihracatın sürekliliğini ve pazara erişimi koruyan kritik bir araç niteliği taşımaktadır.

 

KÜRESEL TEDARİK ZİNCİRİ (KTZ) PROJE DESTEK PROGRAMI

Ticaret Bakanlığı tarafından yürütülen Küresel Tedarik Zinciri (KTZ) Desteği, ihracatçı firmaların küresel ölçekte faaliyet gösteren şirketlerin tedarik zincirlerine kalıcı biçimde entegre olmasını hedefliyor. Bu kapsamda, destekten yararlanabilmek için iki temel kavram öne çıkmaktadır: ara ürün/mamul olma ve yurt dışı global şirket tanımı.

 

KTZ kapsamında ara ürün, nihai tüketiciye satılmayan; otomotiv, savunma, havacılık, makine ve elektronik gibi sektörlerde başka bir ürünün üretiminde girdi olarak kullanılan parça, bileşen veya alt sistemleri ifade ediyor. Mamul ise teknik olarak tamamlanmış olmakla birlikte, son kullanıcıya değil, yurt dışındaki büyük üreticilere veya ana yüklenicilere tedarik edilen, B2B nitelikli ürünler olarak değerlendiriliyor. KTZ açısından önemli olan ürünün “nihai” olması değil, küresel bir firmanın tedarik zincirinde yer almasıdır.

 

Destek kapsamında “yurt dışı global şirket” ifadesi ise yalnızca yurt dışında yerleşik olmayı değil; birden fazla ülkede faaliyet gösteren, kurumsal tedarik ve denetim sistemlerine sahip, tedarikçilerinden kalite, sertifikasyon ve süreklilik talep eden çok uluslu şirketleri tanımlıyor. Tek ülkede faaliyet gösteren veya yerel pazara çalışan firmalar bu kapsamda global şirket olarak kabul edilmemektedir.

 

KTZ desteğinde kritik olan; Türk firmasının, yurt dışı global bir şirketin tedarik zincirine ara ürün veya mamul sağlayıcı olarak entegre olmasıdır. Bu ilişki genellikle şu biçimlerde olur:

·         Onaylı tedarikçi (Approved Vendor)

·         Uzun vadeli çerçeve sözleşme

·         Tekrarlayan sipariş yapısı

·         Teknik dokümanlara dayalı üretim (çizim, spesifikasyon, kalite planı)

 

KTZ desteği kapsamında yürütülen projelerin uygulama süresi 2 yıl olarak belirlenmiştir. Bu süre içerisinde firmaların, proje başvurusunda taahhüt ettikleri dönüşüm adımlarını tamamlamaları ve küresel tedarikçi olma yönünde somut ilerleme sağlamaları beklenir.

 

KTZ Desteği kapsamında desteklenen giderler;

  • makine–ekipman,
  • yazılım/dijitalleşme,
  • test–sertifikasyon,
  • müşteri ve denetim ziyaretleri i
  • süreç iyileştirme

odaklı harcamalardan oluşur.